Yapay zeka destekli sistemle, dolandırıcılık ihbarlarının en fazla 18 dakika içinde adli dosyaya dönüştürülmesi hedefleniyor.
Türkiye’de mal varlığına karşı işlenen 214 bin 847 suç vakasının yüzde 72,6’sını dolandırıcılık suçlarının oluşturduğu belirtilirken, adliyeye yansıyan dosyalar ve kayıt dışı olaylarla birlikte ekonomik kaybın 50 milyar lirayı aştığı ifade edildi.
Bakanlık tarafından hazırlanan projeyle, dolandırıcılık olaylarında suçluların saniyeler içinde para transferi yapmasına karşın resmi işlemlerin haftalar sürmesi nedeniyle oluşan “zaman asimetrisinin” ortadan kaldırılması amaçlanıyor.
24 saat esasına göre çalışacak
DOLUNAY Projesi kapsamında kurulacak Dolandırıcılıkla Mücadele Merkezi, 24 saat esasına göre faaliyet gösterecek. Merkezde görev alacak Cumhuriyet savcısı, toplanan verileri anlık olarak hukuki karara dönüştürecek.
Sistemde, Mali Suçları Araştırma Kurulu kara para ve kripto varlık hareketlerini analiz edecek. Bankalararası Kart Merkezi ile banka temsilcileri şüpheli para trafiğini takip ederek hesaplara anlık bloke koyabilecek.
Ayrıca Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu koordinasyonunda GSM hatlarının iletişimi kesilecek, Siber Güvenlik Başkanlığı ise oltalama siteleri ve zararlı bağlantıları erişime engelleyecek. Emniyet ve jandarma ekipleri de saha operasyonlarını yürütecek.
İhbarlar 10 dakikadan kısa sürede sisteme girecek
Projeye göre vatandaşlar, e-Devlet onayıyla mobil uygulama üzerinden, 112 Acil Çağrı Merkezi aracılığıyla veya doğrudan kolluk birimlerine başvurarak dolandırıcılık ihbarında bulunabilecek.
İhbar sırasında T.C. kimlik numarası, IBAN bilgileri, SMS içerikleri, dekontlar ve zararlı bağlantılar sisteme aktarılacak. Bildirim ve sisteme giriş işlemlerinin 10 dakikadan kısa sürede tamamlanması planlanıyor.
Yapay zeka bir dakikada analiz yapacak
Sisteme aktarılan veriler, yapay zeka destekli analiz altyapısı tarafından değerlendirilecek. Sistem; dolandırıcılık yöntemini, risk seviyesini ve suç ağının bağlantılarını otomatik olarak analiz ederek bir dakikadan kısa sürede profilleme oluşturacak.
Hazırlanan dosya dijital ortamda merkezde görevli Cumhuriyet savcısına iletilecek. Savcının onay sürecinin 5 dakika, bankalar arası koordinasyonun ise 2 dakikadan kısa sürede tamamlanması hedefleniyor.
Bu kapsamda mobil uygulama ve çağrı merkezlerinden gelen ihbarların en fazla 18 dakika içinde adli dosyaya dönüşmesi öngörülüyor.
“Tek tutanak” sistemi uygulanacak
Yeni sistemle birlikte kurumlar arası fiziki yazışma ve kargo süreçlerinin kaldırılması planlanıyor. Tüm işlemler “Acele Önlem ve Suç Önleme Tutanağı” adı altında tek dijital belge üzerinde toplanacak.
Hazırlanan dosya doğrudan ilgili Cumhuriyet başsavcılığına iletilecek. Operasyon sürecinin farklı aşamalarında vatandaşlara SMS ile bilgilendirme yapılacağı da belirtildi.
Mevzuat çalışmaları başladı
İçişleri Bakanlığı, DOLUNAY Projesi’nin uygulanabilmesi için gerekli yasal altyapının oluşturulmasına yönelik mevzuat hazırlıklarını başlattı.
Çalışmalar kapsamında ilgili kurumların görev ve sorumluluklarının netleştirilmesi, kurumlar arası veri paylaşımı ile anlık müdahale süreçlerine ilişkin düzenlemelerin yapılması planlanıyor.
