Eksozom üretim izin belgesi alan Türkiye'deki tek kamu kurumu olan Erciyes Üniversitesi (ERÜ) Betül-Ziya Eren Genom ve Kök Hücre Merkezi'nde (GENKÖK), hasar gören hücre ve dokular kök hücre eksozomuyla tedavi ediliyor.
Bilimsel çalışmalar ve denetim sürecinin ardından Sağlık Bakanlığı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından temmuz ayında GENKÖK'e eksozom üretim izin belgesi verildi.
Kök hücrelerden özel işlemlerin ardından elde edilen nano boyutlu kesecikler, etki ettikleri hücrelerin fonksiyonlarını güçlendiriyor ve hasar gören hücreleri onarıyor. Bu sayede eksozomlarla hastalara eklem ve doku onarımı, cilt, saç dökülmesi, yara iyileştirme ve yanık tedavileri uygulanıyor.
GENKÖK Müdürü Prof. Dr. Serpil Taheri, AA muhabirine, eksozomların tedavi süreçlerindeki etkisi ve Merkezin yürüttüğü çalışmalara ilişkin bilgi verdi.
Eksozomların bütün hücrelerden salgılanan küçük veziküller (içi sıvı dolu küçük kesecikler) olduğunu belirten Taheri, "İçinde birtakım biyolojik yapılar var. RNA'lar, proteinler, lipitler (suda çözünmeyen, karbon, hidrojen ve oksijen atomlarından oluşan organik moleküllere verilen genel ad), birtakım büyüme faktörleri ya da iyileştirici faktörler taşıyan küçük veziküller. Biz bunları özellikle kök hücrelerden elde ederek kök hücrelerin iyileştirici etkilerinin hastalara da tedavi seçeneği olarak kullanılması konusunda birtakım çalışmalar yürütmekteyiz." diye konuştu.
GENKÖK'ün bu alandaki tek kamu kurumu olduğuna dikkati çeken Taheri, "Eksozom, cilt tedavilerinde, yara iyileşmesinde, saç sağlığında, eklem ve kıkırdak hasarları gibi birçok alanda araştırılıyor ve kullanılıyor. Özellikle otoimmün (bağışıklık sistemi) hastalıkların tedavisinde şu an için bir tedavi seçeneği olup olmaması konusunda da birçok klinik araştırma devam etmekte." dedi.
Doktor gerekli görürse tedavi uygulanıyor
Taheri, uzun yıllardır kök hücre ve rejeneratif tıp alanında çalıştıklarını belirterek, 14 Temmuz 2026 itibarıyla eksozom üretim izin belgesi aldıklarını dile getirdi.
Amaçlarının bilimsel bilgiyi yüksek teknolojiye ve ülke için katma değere dönüştürmek olduğunu ifade eden Taheri, bu konudaki çalışmaların önünü açarak literatüre ve hastalara yeni bir tedavi seçeneği sunabilmek istediklerini söyledi.
İşlemlerin hedeflenen bölgeye göre lokal olarak uygulandığını dile getiren Taheri, hastaların tedaviye erişim sürecine ilişkin, "Hasta öncelikle doktora başvuruyor, doktor gerekli görürse bizimle bağlantıya geçerek bu tedaviyi hastaya ulaştırabiliyor." dedi.
Taheri, merkez laboratuvarlarında üretilen kök hücrelerle bugüne kadar 1000'in üzerinde hastaya tedavi uygulandığını kaydetti.
