Bakanlık tarafından cep telefonu, tablet ve benzeri teknolojik ürünlerin belirli standartlar çerçevesinde yenilenerek sertifikalı ve garantili şekilde yeniden satışa sunulmasını düzenleyen “Yenilenmiş Ürünlerin Satışı Hakkında Yönetmelik” 22 Ağustos 2020’de yürürlüğe girmişti. Mevcut durumda yetkilendirilen 25 yenileme merkezi faaliyet gösterirken, Ocak 2022’den bu yana yaklaşık 1 milyon 574 bin ürün yenilenerek yeniden ekonomiye kazandırıldı.
Yeni hazırlanan taslak düzenleme, sektördeki gelişmeler, denetim sonuçları ve tüketici deneyimleri doğrultusunda şekillendirildi. Taslak, yenilenmiş ürün ekosisteminin daha güvenilir, verimli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşturulmasını amaçlıyor ve paydaşların görüşüne açılmış durumda.
Dijital takip sistemi devreye giriyor
Taslakla birlikte Yenilenmiş Ürün Bilgi Sistemi’nin kurulması planlanıyor. Bu sistem sayesinde yenileme yetki belgelerinin takibi, yetkili satıcı ve merkezlerin denetimi, çalıntı veya kayıp ürün sorgulamaları, veri akışının kontrolü ile sertifikasyon süreçleri anlık olarak izlenebilecek. Ayrıca belirli verilerin tüketicilere açılmasıyla şeffaflığın artırılması hedefleniyor.
Suistimallere karşı sıkı denetim
Düzenlemeyle özellikle yenilenmiş cep telefonlarında uygulanan taksit imkanları ve düşük KDV oranlarına yönelik olası suistimallerin önüne geçilmesi için kontrol mekanizmaları güçlendiriliyor. Yenileme yetki belgesi şartları güncellenirken, ödenmiş sermaye kriteri de artırılıyor.
Ürün kapsamı genişletildi
Yeni düzenleme kapsamında yenilenmiş ürün kategorisi genişletilerek televizyonlar da kapsama alındı. Böylece daha fazla elektronik ürünün güvenli şekilde yeniden kullanıma sunulması ve kaynak israfının önlenmesi amaçlanıyor.
Tüketici hakları güçleniyor
Taslak düzenleme ile mesafeli satışlarda geçerli olan cayma hakkı tüm satış türlerini kapsayacak şekilde genişletiliyor. Ayrıca bir ürünün yeniden yenilenmesi için en az 30 gün geçmesi şartı getiriliyor. Yetki belgelerinin askıya alınması veya iptaline ilişkin kararların ise belirli kriterler çerçevesinde oluşturulacak komisyon tarafından alınması öngörülüyor.
Bununla birlikte tüketicilerin ürün satışından elde edeceği ödemelerin daha hızlı yapılmasına yönelik düzenlemeler getirilirken, garanti haklarının kapsamı da genişletiliyor.
Ticaret Bakanlığı, söz konusu düzenlemelerle yenilenmiş ürün sektöründe güvenilir, şeffaf ve çevreci bir piyasa yapısının oluşturulmasını hedefliyor. Yeni yönetmelik taslağıyla hem tüketici haklarının güçlendirilmesi hem de kayıtlı piyasa yapısının geliştirilmesi yönünde önemli bir adım atılmış olacak.
