Hazırlanan taslakla birlikte, motorlu kara taşıtı ekspertiz hizmetleri ilk kez kapsamlı bir yasal çerçeveye kavuşacak. Yeni düzenleme; kalite, şeffaflık ve güvenilirliğin artırılmasını hedeflerken, sektörde uzun süredir eleştirilen kayıt dışı faaliyetler ve denetimsizlik sorununa da çözüm getirmeyi amaçlıyor.
Yetki belgesi zorunluluğu geliyor
Taslağın yürürlüğe girmesiyle birlikte ekspertiz hizmeti sunan işletmeler için yetki belgesi alma zorunluluğu getirilecek. Bu belgeyi alabilmek için işletmelerin Türk Standardları Enstitüsü (TSE) Hizmet Yeterlilik Belgesi’ne sahip olması, mesleki yeterlilik belgeli teknik sorumlu istihdam etmesi ve mesleki sorumluluk sigortası yaptırması gerekecek. Böylece sektöre giriş koşulları netleşirken, hizmet kalitesinin artırılması ve haksız rekabetin önlenmesi hedefleniyor.
Dijital sistemle raporlara standart geliyor
Yeni düzenlemenin en dikkat çeken başlıklarından biri ise “Taşıt Ekspertiz Bilgi Sistemi”nin kurulması oldu. Ticaret Bakanlığı bünyesinde hayata geçirilecek sistemle birlikte ekspertiz raporları dijital ortamda oluşturulacak ve merkezi bir yapıda kayıt altına alınacak. Bu sistem sayesinde raporlar üzerinde sonradan değişiklik yapılmasının önüne geçilecek, sahte rapor riskinin ortadan kaldırılması sağlanacak. Vatandaşlar ise ekspertiz raporlarının doğruluğunu karekod üzerinden anında kontrol edebilecek.
Hatalı raporlara sigorta güvencesi
Taslak düzenleme, ekspertiz işletmelerinin sorumluluklarını da açık şekilde tanımlıyor. Buna göre, raporlarda yer alan hata, eksiklik veya gizlenen kusurlar nedeniyle oluşabilecek değer kaybı ya da onarım maliyetlerinden işletmeler sorumlu olacak. Oluşabilecek mağduriyetler ise zorunlu mesleki sorumluluk sigortası kapsamında karşılanacak. Ayrıca itiraz süreçleri de dijital ortama taşınacak. Vatandaşlar, ekspertiz raporlarına 5 gün içinde sistem üzerinden itiraz edebilecek; işletmeler ise bu başvuruları 3 gün içinde sonuçlandırmak ve gerekli durumlarda raporu ücretsiz yenilemekle yükümlü olacak.
Ortak terminoloji ve tarafsızlık esası
Düzenlemeyle birlikte sektörde farklı işletmelerin kullandığı terimlerden kaynaklanan karmaşanın da giderilmesi planlanıyor. Ticaret Bakanlığı tarafından belirlenecek “ortak dil” standardı ile tüm raporların ülke genelinde aynı teknik terminolojiyle hazırlanması sağlanacak. Öte yandan, ekspertiz hizmetlerinde tarafsızlık ilkesi güçlendirilecek. Raporlarda alıcı ya da satıcıyı yönlendirebilecek subjektif değerlendirmelere yer verilmeyecek.
Denetim ve yaptırımlar artıyor
Yeni yönetmelik kapsamında Ticaret Bakanlığı’nın denetim yetkisi de genişletilecek. Mevzuata aykırı faaliyet gösteren işletmelere idari para cezaları uygulanabilecek, gerekli durumlarda yetki belgeleri iptal edilebilecek. Sektörün yeni sisteme uyum sağlayabilmesi için mevcut işletmelere yetki belgesi almaları adına belirli bir geçiş süresi tanınacak.
Taslak düzenlemeye ilişkin görüşlerin alınmasının ardından nihai şeklin verilmesi ve uygulamanın yürürlüğe girmesi bekleniyor.
