Türkiye’nin sığınak yönetmeliği, nüfus artışı ve şehirleşme gibi çağın şartları göz önünde bulundurularak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü koordinasyonunda güncellendi. 44 farklı kurum ve kuruluş ile iş birliği içinde yürütülen çalışmalar 6 ayda tamamlandı. Yönetmelik değişikliği ile ilgili sosyal medya hesabından paylaşım yapan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, “Ülkemizin sığınak yönetmeliğini günümüz ihtiyaç ve koşullarına uygun hale getirerek güncelledik. Mevcut sığınaklara denetim şartı ve ilave standartlar, yeni yapılacak binalara önemli koşullar getirdik. Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmeliğimizle; millet bahçeleri, metro tünelleri gibi alanları sığınak hizmeti verecek şekilde düzenleyeceğiz. Milletimizin huzur ve güveni için gereken her adımı atmaya devam edeceğiz.
Konutlara, yurtlara bakımevlerine yeni şartlar getirildi
Resmi Gazete’de yayımlanan yönetmelik değişikliği ile yeni inşa edilecek yapılara kapasitelerine göre sığınak yapma zorunluluğu getirildi. Toplam bağımsız bölüm sayısı 10’dan fazla olan konutlar, yatak sayısı 50’den fazla olan yurt, koğuş, otel ile diğer konaklama tesisleri, yatak sayısı 25’ten fazla olan engelli, yaşlı, çocuk sürekli bakımevleri, yataklı sağlık tesisleri, emsal hesabına konu alanı 2000 metrekareden fazla olan her türlü imalat ve sanayi tesislerinde sığınak yapılması zorunlu olacak. Resmi yapılardan emsal hesabına dahil alanı 1000 metrekare ve üzeri olan tüm yapılara sığınak yapma zorunluluğu getirildi.
Stadyumlara sığınak şartı, okullara yeni sığınak sandardı
Yeni yapılacak 5000 kişi ve üzeri seyirci kapasitesine sahip Stadyum ve benzeri açık ve kapalı spor tesislerine sığınak zorunluluğu getirilerek, yapılacak sığınakların kişi sayısı seyirci kapasitesinin en az % 3’ü olarak hesaplandı. Yönetmelik kapsamında eğitim yapılarında sığınak yapımına ekstra şartlar eklendi. Bina içinde kalacak olan sığınakların, tavan döşemesinin en az 20 cm ve duvarları en az 30 cm kalınlığında betonarme olarak inşa edilmesi zorunlu olacak.
Kamu binalarındaki sığınaklara ilave tedbirler
Resmi binalar ile sağlık ve eğitim yapılarındaki sığınaklarda, en az 24 saat kesintisiz elektrik teminini sağlayacak kapasitede jeneratör yapılması ve iletişim prizine ek olarak uydu telefonu altyapısı ve/veya acil durum Wİ-Fİ noktası yapılması gibi ilave tedbirler alınacak. 100 metrekare üzeri sığınaklarda bir lavabo ve bir elektrikli pişirme yeri barındıran en az 2,30 metrekare alanlı mutfak nişi yapılacak. Ayrıca sığınağın içinde yangın söndürme cihazları ve asgari sağlık ekipmanları bulunan bir ilkyardım dolabı bulundurulması şartı da getirildi. Sığınaklarda batarya destekli led lamba, sabit telefon, radyo ve harici görüntülü iletişim ve haber alma aygıtları bulundurulacak. Bu sayede iletişimin sürekliliğinin sağlanması öngörüldü.
Metro tünelleri, millet bahçeleri sığınak vasfına göre düzenlenecek
Yeni yapılacak olan metro hattı tünellerinin planlama dahilinde genel sığınak vasfında olacak şekilde projelendirilmesi, mevcutların ise eksikliklerinin giderilerek sığınak vasfında olacak şekilde düzenlenmesi zorunluluğu getirildi.
Alışveriş merkezleri ile bölge, genel ve ticari otoparkların tabii veya tesviye edilmiş zemin altında kalan bodrum katlarındaki otopark katlarının sığınak vasfında yapılması zorunluluğu getirildi. Mevcutların ise en geç 31 Aralık 2028’e kadar sığınak kullanımına uygun hale getirilmesi zorunlu tutuldu.
Millet bahçeleri genel sığınak olarak hizmet verecek
Şehirlerin nefes alma noktası konumunda olan millet bahçelerinden yüzölçümü 15.000 m2 ve üzerinde olanlarda bahçe alanının yüzde 3’ünden az olmamak şartıyla girişleri kamuflajlı olacak şekilde yeraltında genel sığınak yapılacak. Alışveriş merkezleri ya da kültür merkezlerinin bodrum katında yapılacak sinema, tiyatro, konferans salonu gibi alanlar sığınak olarak kullanılabilecek
Yaşlı, hamile ve engelli kullanımına uygun olacak
Yapılacak tüm sığınaklarda yaşlılar, hamileler ve engelliler gibi hareket kısıtlılığı olanların da kullanımına olanak sağlayacak şekilde Türk Standartları Enstitüsü’nce (TSE) hazırlanan tüm standartlara ve diğer mevzuata uyulması zorunluluğu da getirildi.
Sığınak ruhsatları AFAD’a bildirilecek
Mevcut, yeni yapılacak ve tadilata konu olacak sığınaklara dair kayıtların ruhsatı ilgili idarelerce tutulup Valiliğe (İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü) bildirilmesi zorunluğu getirildi. Bu sayede Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’nın (AFAD) olası afet ve acil durum zamanlarında ülke genelinde planlama ve koordinasyon yapması kolaylaşacak.
Sığınaklardan yöneticiler sorumlu olacak
Sığınakların, barış zamanı kullanımına olanak tanınırken, bakımı ve acil durum için her an kullanıma hazır halde tutulmasına dair sorumluluk bina yöneticisine verildi. Yeraltı otoparkı olan yapıların sığınak teknik özelliklerine göre projelendirmeleri yapmaları durumunda ayrıca sığınak şartı aranmayacak.
TRT, kesintisiz yayın için ilave tedbirler alacak
Türkiye Radyo Televizyon Kurumu’nun (TRT), acil durumlarda yer üstü ve yeraltı, özel veya genel nitelikli her türlü sığınakta kesintisiz yayın yapmak üzere gereken tedbirleri alması, buna uygun kurumsal hizmete dönük özel sığınaklarını inşa etmesi zorunluluğu da yönetmelikte yer aldı.
1 yıl içinde tüm sığınaklar denetlenecek
Yönetmeliğe getirilen geçici madde ile ilgili idaresi tarafından mevcutta bulunan tüm özel veya genel sığınakların en geç 1 yıl içerisinde denetimlerinin tamamlanması, kullanıma hazır halde olmadığı tespit edilen sığınakların yönetmeliğin 14. maddesine göre işlem yapılarak mevzuata uygun hale getirilmesi zorunlu tutuldu.
