Barselona Sözleşmesi olarak da bilinen Akdeniz’in Kirliliğe Karşı Korunması Sözleşmesi 23. Taraflar Konferansı (COP23), ‘Kararlardan Eylemlere’ temasıyla 5-8 Aralık 2023 tarihlerinde Slovenya’da düzenlendi. COP23’ün açılış konuşmasını Barselona Sözleşmesi 2022-2023 Büro Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakan Yardımcısı Fatma Varank yaptı. Bakan Yardımcısı Varank, konuşmasında Türkiye’de yapılan 22. Taraflar Konferansında, ‘Tüm Taraf Ülkeler’ olarak Akdeniz’in çevresel açıdan iyileştirilmesine yönelik önemli karar alındığını söyledi. Bakan Yardımcısı Fatma Varank, yapılan çalışmalara rağmen çevresel açıdan ‘İyi Çevresel Durum’a ulaşmakta yetersiz kalındığını ve çözüm için birlikte bir çözüm arayışına girilmesi gerektiğini vurguladı. Toplantının temasına da değinen Bakan Yardımcısı Varank, artık kararlardan eylemlere geçilmesinin zamanının geldiğini belirtti.
İklim değişikliği ile ilgili politika belirlemede aktif görev
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan’ın teşrifleriyle 07- 10 Aralık 2021’de gerçekleştirilen Barselona Sözleşmesinin 22. Taraflar Konferansında (COP22) Türkiye, Akdeniz'de iklim istikrarını sağlamaya yönelik ‘İklim Değişikliği Bölgesel Faaliyet Merkezi’ kurulmasını önermişti. Bu kapsamında COP23 süresince Bakan Yardımcısı Varank, Avrupa Birliği Delegasyonu, İtalya, Yunanistan, Mısır, Lübnan, İspanya, Fas, Libya, Karadağ, Bosna Hersek, Slovenya ve diğer bölgesel faaliyet merkezleri yöneticileri ile yoğun ikili görüşmeler yaptı. Yapılan müzakereler sonucunda Türkiye’de, İklim Değişikliği Bölgesel Faaliyet Merkezi (CC/RAC) kurulması kararı tüm ülkeler tarafından desteklenerek onaylandı. Böylece, Türkiye’de bir Birleşmiş Milletler (BM) ofisi kurulacak, Akdeniz Bölgesi’nde iklim değişikliği ile ilgili politika belirleme çalışmalarında etkin olarak yer alınacak. Bu merkez ile uluslararası fon mekanizmalarından aktif şekilde yararlanılmasına da katkı sağlayacak. Hâlihazırda İtalya, Fransa, Tunus, Hırvatistan, Yunanistan ve İspanya’da bu merkezlerden bulunuyor. Türkiye’de kurulacak merkez, Doğu Akdeniz’de de dengeleyici bir unsur olacak. Ayrıca, Türkiye’de bulunan büro başkanlığı da 2 yıllığına Slovenya’ya devredildi.
Türkiye’den iki kuruluş sözleşmeye ortak oldu
Konferans kapsamında farklı konularda Türkiye’yi ilgilendiren adımlar da atıldı. Bu kararlara göre; Türkiye, 2 yıl daha Barselona Sözleşmesi Büro Üyeliği görevini sürdürecek. Ayrıca Türkiye’den Deniz Hukuku Ulusal Araştırma Merkezi (DEHUKAM) ve GİSBİR (Gemi İnşa Sanayicileri Birliği), sözleşmeye partner kuruluş olarak katılacak.
Konferansta Akdeniz için önemli kararlar alındı
Öte yandan yapılan toplantılarda, kara kökenli kirleticilerin önlenmesine yönelik olarak kültür balıkçılığı, yağmursuyu ve tarım bölgesel planları onaylandı. Ayrıca, Akdeniz’de ‘İyi Çevresel Durum’a ulaşılması hedefinin de içinde bulunduğu Akdeniz’de Deniz Saha Planlaması uygulanmasına yönelik olarak hazırlanan ‘Ortak Bölgesel Çerçeve’ belgesi kabul edildi.
Bakan Yardımcısı Varank, kadınların önemine değindi
Diğer yandan Bakan Yardımcısı Fatma Varank, Uluslararası Sürdürülebilir Kalkınma Enstitüsü’nün “Çevre Koruma ve Sürdürülebilirlikte Kadınların Liderliği” temalı belgesel çekimine de katıldı. Dünyaya yön verenlerin kadınlar olduğunu söyleyen Bakan Yardımcısı Varank, “Dünya kurulduğundan beri de kadınların dünyadaki yön vermişliği günümüzde çevre konusunda da net şekilde görülüyor.” dedi.
Türkiye, 4 yan etkinlik düzenledi
Türkiye, konferans kapsamında 4 yan etkinlik düzenledi. “Türkiye’nin Kıyılarında Yeşil Dönüşüm: Bütünleşik Kıyı Alanları Yönetimi ve Planlama Adaptasyonun Arttırılması”, “Türkiye’nin Ulusal Deniz İzleme Programı”, “Arıtılmış Atıksuların Yeniden Kullanımı” ve “Türkiye’de Deniz Koruma Alanları Çalışmaları” etkinliklerine yoğun katılım sağlandı.
Türkiye tarafından verilen İstanbul Çevre Dostu Şehir Ödülü’nün 4’üncüsünü de bu yıl İtalya’nın ‘Cenova’ şehri kazandı. Ödül, kentsel planlama konusunda entegre kıyı alanları yönetim ilkelerinin uygulanması, çevre kirliliğini azaltma çabaları kapsamında yeşil teknolojilerin tanıtılması, ekosistem esaslı yönetim politikalarının teşvik edilmesi ve kıyı kentlerin yerel hükümetler ile iş birliğinin geliştirilmesi kapsamında kıyı şehirlere veriliyor.
