Yükseköğretim kurumlarında çeşitli nedenlerle öğrencilik hakkını kaybedenler için yeniden üniversiteye dönüş yolu açıldı. "Yükseköğretim Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"un Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesiyle kapsamlı öğrenci affı düzenlemesi hayata geçirildi.
Yükseköğretim Kurulunun (YÖK) düzenlemeye ilişkin yaptığı açıklamaya göre, hazırlık ve intibak programlarının yanı sıra ön lisans, lisans tamamlama, lisans ve lisansüstü öğrenim kademelerinde çeşitli nedenlerle ilişiği kesilen öğrenciler yeniden öğrenim hakkından yararlanabilecek.
Kendi isteğiyle ayrılanlar da kapsama alındı
Kanunda belirtilen istisnalar dışında, kendi isteğiyle üniversiteden ayrılan öğrenciler de düzenlemeden yararlanabilecek. Herhangi bir nedenle ilişiği kesilen öğrencilerin yanı sıra bir yükseköğretim programını kazandığı halde kayıt yaptıramayanlara da yeniden öğrenim hakkı tanındı.
Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içerisinde başvuruda bulunması gerekiyor. Başvurular, öğrencinin ilişiğinin kesildiği veya kayıt hakkı kazandığı yükseköğretim kurumuna yapılacak.
Başvurusu kabul edilen öğrenciler, 2026-2027 eğitim öğretim yılında yeniden öğrenimlerine başlayabilecek.
Askerlik görevinde olanlara da başvuru hakkı
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte askerlik görevini sürdüren öğrenciler de düzenleme kapsamında bulunuyor. Bu kişilerin terhis tarihlerini takip eden 2 ay içerisinde ilgili yükseköğretim kurumuna başvurmaları gerekiyor.
Yeniden öğrenime başlayan öğrencilerin askerlik erteleme işlemleri ise 7179 sayılı Askeralma Kanunu kapsamında gerçekleştirilecek.
Yeniden kayıt yaptıranlara yatay geçiş imkanı
Düzenleme, yeniden öğrenci statüsü kazananlara belirli koşulları karşılamaları halinde yatay geçiş fırsatı da sunuyor.
Buna göre öğrenciler, ÖSYS veya YKS puanlarının üniversiteye giriş yaptıkları yıl itibarıyla aynı ya da farklı bir diploma programının aynı türden taban puanına sahip olması halinde ilgili programlardan birine yatay geçiş talebinde bulunabilecek.
Yatay geçiş kapsamında kabul edilecek öğrenci sayıları, ilgili programa kayıtlı öğrenci sayısı ile üniversitenin fiziki imkanları dikkate alınarak belirlenecek.
Açıköğretime geçiş de mümkün olacak
Düzenleme kapsamında bir yükseköğretim kurumunda yeniden öğrenci statüsü kazananlar, başvurmaları halinde Anadolu Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Atatürk Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi bünyesindeki açıköğretim ön lisans veya lisans düzeyindeki eşdeğer programlara da yatay geçiş yapabilecek.
Bu geçişlere ilişkin usul ve esasları belirleme yetkisi YÖK'te olacak.
Bazı suçlardan hüküm giyenler kapsam dışında
Öğrenci affı geniş bir grubu kapsarken bazı kişiler için istisnalar getirildi.
Terör suçu, kasten öldürme, işkence, eziyet, cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı ile uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkum olanlar düzenlemeden yararlanamayacak.
Sahte belge nedeniyle kaydı iptal edilenler veya kayıt sırasında sahte belge verenler de kapsam dışında tutuldu. Ayrıca 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nda belirtilen suçlar ile terör örgütleri veya Milli Güvenlik Kurulunca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyelik, mensubiyet, iltisak veya irtibat nedeniyle üniversiteyle ilişiği kesilenler de yeniden öğrenim hakkından yararlanamayacak.
Polis, Jandarma, Sahil Güvenlik ve MSÜ kapsam dışında
Özel kanun hükümlerine tabi olan Polis Akademisi ve buna bağlı eğitim kurumları, Jandarma ve Sahil Güvenlik Akademisi ile bağlı eğitim kurumları ile Milli Savunma Üniversitesine bağlı Harp Okulları, Astsubay Meslek Yüksekokulları ve enstitüler düzenleme kapsamına alınmadı.
Milli Savunma Bakanlığı, Polis Akademisi, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığı nam ve hesabına başka yükseköğretim kurumlarında eğitim görürken ilişiği kesilen öğrenciler hakkında da düzenleme hükümleri uygulanmayacak.
Azami öğrenim süresini dolduran son sınıflara ek sınav hakkı
Kanunla öğrenci affından bağımsız olarak 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 44'üncü maddesinde de değişikliğe gidildi.
Buna göre azami öğrenim süresini dolduran ve kayıtlı olduğu öğretim kurumundan mezun olabilmek için intörn eğitim dönemi hariç son sınıfta bulunan öğrencilere, başarısız oldukları veya hiç alamadıkları teorik ve uygulamalı derslerin tamamı için iki ek sınav veya tekrar hakkı verilecek.
Teorik ve uygulamalı dersleri başarıyla tamamladığı halde uygulamalı eğitime veya intörn eğitimine başlamayan, eğitimini tamamlamayan ya da bu aşamalarda başarısız olan öğrencilere de uygulamalı veya intörn eğitimlerini tamamlama imkanı sağlanacak.
Ancak azami öğrenim süresini dolduran ara sınıf öğrencileri ek sınav hakkından yararlanamayacak. Uygulamanın ayrıntılarına ilişkin usul ve esaslar YÖK tarafından belirlenecek.
Hiçbir gencimizin hayali yarım kalmasın
YÖK Başkanı Prof. Dr. Erol Özvar, düzenlemenin yükseköğretimle çeşitli nedenlerle bağı kopan öğrenciler açısından önemli bir fırsat sunduğunu belirtti.
Özvar, hazırlık ve intibak dahil ön lisans, lisans ve lisansüstü düzeylerde ilişiği kesilen öğrenciler ile bir programa yerleştiği halde kayıt yaptıramayan gençlerin, kanunda belirtilen şartları taşımaları halinde yeniden yükseköğretime dönebileceğini ifade etti.
Öğrencilerin dört ay içerisinde ilgili yükseköğretim kurumlarına başvurarak 2026-2027 akademik yılında eğitimlerine yeniden başlayabileceğini belirten Özvar, düzenlemeye ilişkin değerlendirmesinde, "Hiçbir gencimizin hayalinin yarım kalmasını istemiyoruz" mesajını verdi.
Özvar, eğitim yolculuğunun beklenmedik nedenlerle kesintiye uğrayabileceğine dikkati çekerek, öğrencileri yeniden üniversitelerde görmekten mutluluk duyacaklarını ifade etti.
